Van, sahip olduğu turizm potansiyeli, stratejik konumu ve yüksek yolcu talebine rağmen havayolu ulaşımında yaşadığı sorunlarla gündemdeki yerini koruyor. Türkiye'nin havayolu şirketlerine en fazla kazanç sağlayan hatlarından birine sahip olan kentte, vatandaşlar hem yüksek bilet fiyatlarıyla karşı karşıya kalıyor hem de günlerce uçak bileti bulmakta zorlanıyor. Ulaşımda yaşanan bu sıkıntının turizmden ticarete, sağlıktan sosyal yaşama kadar birçok alanı olumsuz etkilediği belirtilirken, Van'ın sahip olduğu potansiyele rağmen yeterli uçuş sayısına ulaşamaması tepkilere neden oluyor. Konuya ilişkin Şehrivan'a değerlendirmelerde bulunan TÜRSAB Doğu Anadolu Bölge Başkanı Cevdet Özgökçe, Van'ın dünyanın sayılı turizm destinasyonlarından biri olmasına rağmen havayolu ulaşımında ciddi mağduriyet yaşadığını belirterek, azalan sefer sayıları ve artan bilet fiyatlarının kentin gelişiminin önündeki en büyük engellerden biri haline geldiğini söyledi.
ÖZGÖKÇE: VAN BİLETLERE 8 BİN ÖDERKEN DİĞER KENTLER BİN 800 TL ÖDÜYOR!
Sefer sayılarındaki bu yetersizliğin fahiş bilet fiyatlarını da beraberinde getirdiğini açıklayan Özgökçe, çevre illerle Van arasındaki uçuk fiyat farklarını şu sözlerle eleştirdi: “Bugün bizler Van'dan Antalya'ya, İzmir'e, İstanbul'a ya da Ankara'ya, yani metropollere gitmek istesek, bir ay hatta 40 güne kadar uçaklarda yer bulamıyoruz. Bulsak bile yaklaşık 8 bin liralık bilet fiyatlarıyla karşılaşıyoruz. Bağlantılı ya da aktarmalı uçuşlarda ise fiyatlar 17-18 bin lirayı, hatta 20 bin lirayı buluyor. Bizim yanı başımızdaki lobisi güçlü şehirlerde, Diyarbakır'da, Erzurum'da, Elazığ'da, günübirlik uçuşlarda bin 800 liraya kadar bilet bulabiliyorsunuz. Düşünün, siz ailenizle Antalya'ya tatile gidiyorsunuz. Aylar öncesinden biletinizi alıyorsunuz ve kişi başı 8 bin liraya yakın ödeme yapıyorsunuz. Diğer illerdeki insanlar ise bizim gibi aylar öncesinden bilet almıyor. Gidecekleri tarihten bir, iki ya da üç gün önce karar verip biletlerini alıyorlar ve bin 800-2 bin liraya uçabiliyorlar” diye aktardı.
VAN İLE KOMŞU KENTLER ARASINDA UÇURUM VAR!
Haksız rekabetin halkı yoksullaştırdığını söyleyen Başkan Özgökçe, “Biz komşu illerdeki rakiplerimize göre fakirleşiyoruz. Ben uçak biletini 8 bin liraya alırken, onlar aynı bileti bin 400 ya da 2 bin liraya alıyor. O iş yapıyor, ben iş yapamıyorum. O para kazanıyor, ben kazanamıyorum. Benim ekonomim iyi olsa gidip marketten alışveriş yapacağım, marketçi kazanacak. Arabamın modelini değiştireceğim, galerici kazanacak. Yani bu kentin halkı gittikçe fakirleşiyor. Az önce anlattığım örnekler vardı ya; 2025 yılında üç kalemde Türkiye'de sonuncu olduk, 81'inci sırada yer aldık. Bunun nedeni benim anlattığım bu etkenlerdir. Van bunu hak etmiyor. Van'daki bireyler, Van halkı gerçekten bunu hak etmiyor.”
“BU BİZE REVA GÖRÜLMEMELİ!”
Mevcut bilet fiyatlarının aile bütçelerinde yarattığı çöküşe değinen Başkan Özgökçe, “Beş kişilik bir aile olarak Antalya'ya gidip geldiğinizde yaklaşık 100 bin lira ödüyorsunuz. Elazığ'daki, Diyarbakır'daki ya da Erzurum'daki insanlar ise aynı seyahate gidip gelmek için beş kişi toplam 18-20 bin lira ödüyor. Haliyle siz oradaki rakibinize karşı fakirleşiyorsunuz. 100 bin lira vermek nerede, 20 bin lira vermek nerede? Bu insanlara reva görülmeli midir? Görülmemelidir. Biz Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıyız ve Türkiye'nin en ücra kentlerinden birinde yaşıyoruz. Antalya, İzmir ve İstanbul gibi kentlere kara yoluyla 24-25 saatlik yolculuk yaparak ulaşabiliyoruz. Türkiye'nin bir ucundayız. Bu bize reva görülmemeli. Bizim halkımız bunu hak etmiyor” dedi.
VAN, HAVAYOLU ŞİRKETLERİNE EN ÇOK KAZANDIRAN ŞEHİR AMA…
Şirketlerin kente uçak vermemesine karşın Van hattından devasa kârlar elde ettiğini açıklayan Özgökçe, satışa çıkarılan üst segment bilet fiyatlarına dair şöyle konuştu: “Van, Türk Hava Yolları ve sivil havacılıkta en fazla kazanç sağlayan parkurlar arasında Türkiye’de ilk sırada yer alan bir şehir. Türk Hava Yolları, Pegasus ve SunExpress için Van hattı, zarar etmeyen 10 parkurdan biri ve en çok en çok kazandıran parkurdur. Bunun nedeni arz-talep dengesidir. Burada yolcu çok, uçak yok. Uçaklar dolu gidiyor ve en yüksek fiyatlı biletler satılıyor. Uçuşlarda bilet sınıfları Q Class’tan başlar, en alt segment promosyon biletlerdir. En üst segment ise Bravo Class’tır. Van uçuşları çoğu zaman en üst segment olan Bravo Class’tan açılıyor. Bu da yaklaşık 7 bin 800–8 bin lira seviyelerine denk geliyor. Türk Hava Yolları ve diğer havayolu şirketleri Van uçuşlarını yaz kış genellikle üst segmentten satışa sunuyor. Bu nedenle Vanlılar uzun süredir promosyon biletlerden faydalanamıyor.”
FİRMALAR ZARARA RAĞMEN DİĞER İLLERE UCUZA SATIYOR, SIRA VAN’A GELİNCE POLİTİKA DEĞİŞİYOR…
“Türkiye’de uçuş hatlarının yüzde 90’ı zarar ederken, yüzde 10’u kazanç sağlıyor. Ben bunu rastgele söylemiyorum, elimde bilgi ve veriler var. Ağrı, Diyarbakır, Elazığ, Trabzon, Kayseri, Adana, Gaziantep, Urfa, Mardin, Batman, Şırnak gibi birçok hat zarar ediyor. Bu hatların büyük bölümü zarar ederken, kazanç sağlayan az sayıdaki hatlardan biri Van hattıdır ve Van 1. Sırada. Buna rağmen Van hem Türk Hava Yolları hem de sivil havacılık tarafından yeterince dikkate alınmıyor” şeklinde konuştu.”
TURİZMDE DE BÜYÜK KAYBEDİYORUZ!
Kente giren paranın yerel ekonomiye dönmemesinin acenteleri ve esnafı doğrudan vurduğunu belirten Özgökçe, “Van aslında ciddi bir gelir potansiyeli oluşturmasına rağmen, bu gelir şehirde kalmıyor. Aksine, havayolu şirketlerini ve firmaları zenginleştirirken Van’ı fakirleştiriyor. Bugün insanlar sabah evden çıkıp akşam evine ekmek götürme mücadelesi veriyor. Ben de, siz de, bu şehirde yaşayan herkes aynı mücadelenin içinde. Ben Diyarbakır, Erzurum, Elazığ gibi şehirlerdeki meslektaşlarımdan daha çok çalışmama rağmen daha az kazanıyorum. Çünkü müşteri gelmiyor. Uçak olmayınca müşteri de gelmiyor. Ben bir operatörüm, ofisim çoğu zaman boş kalıyor. Oysa Mardin, Diyarbakır, Elazığ ve Erzurum gibi şehirlerde meslektaşlarım yoğun çalışıyor ve para kazanıyor” dedi.
"UÇAKTA YER BULAMAYIP YOLA ÇIKAN YÜZLERCE DEĞERLİ İNSANIMIZI KAZALARDA KAYBETTİK"
Uçak bulamadığı için karayolunda yüzlerce vatandaşın kara yolunda hayatını kaybettiğini dile getiren Özgökçe, yaşanan can kayıplarını şu sözlerle ifade etti: “Turizmi 81 ile yayacağız deniliyordu. Biz de o 81 ilin içindeyiz ama en sondayız. Bir bizi görsünler artık. Bizim gençlerimiz metropollerde inşaatlarda çalışıp düşerek hayatını kaybetmesin istiyorum. Burada istihdam olsa, iş imkânı olsa çocuklarımız başka şehirlere gitmez. İnanın, tanıdığım yüzün üzerinde iş insanı taziyesi, düğünü ya da acil işi olduğu halde uçakta yer bulamadığı için özel aracıyla seyahat etti. Yorgun şekilde direksiyon başına geçti, yolda kaza yaptı. Kendisi ya da çocukları hayatını kaybetti. size şu an yüzlerce isim sayabilirim. Pandemiden bu yana belki 200-300 iş insanımızı, bu memleketin değerlerini kaybettik” diye aktardı.
TRABZON’A 48 UÇAK, VAN’A 9 UÇAK…
Nüfusu Van'ın yarısı kadar olan Karadeniz ve Doğu Anadolu illerindeki uçak sefer sayılarını karşılaştıran Özgökçe, konuşmasını şöyle tamamladı: “Bakıyoruz, nüfusu bizim yarımız kadar olan Trabzon'a, Erzurum'a, Elazığ’a verilen uçak sayılarına. Van'ın nüfusu 2 milyona yakın. Resmi rakamlarda 1 milyon 300 bin küsur. Erzurum'un nüfusu 600 bin, Trabzon'un nüfusu 650 bin, Elazığ’ın nüfusu ise 480-500 bin civarında. Trabzon'a günde 47-48 uçak geliyor. Erzurum'a günde 35 uçak geliyor. Bize ise günde 8, 9 ya da 10 uçak geliyor.”
“BİZ KÖRÖ DEĞİLİZ, SAHİPSİZİZ!”
“Bizim nüfusumuz onların iki katından fazla. Erzurum’a günde 35 uçak geliyorsa, bize de 70 uçak gelmesi gerekir. Biz matematik biliyoruz. Kör değiliz, biz sadece sahipsiziz. Trabzon'un nüfusu bizim yarımız kadar ama Trabzon’a günde 45-48 uçak geliyor. Üstelik Trabzon'un yurt dışı uçuşları bile bizim yurt içi uçuşlarımızın iki katına ulaşıyor. Artık bizi duysunlar” dedi.
