Rusya’nın İrkutsk bölgesinde Vebayla Mücadele Araştırma Enstitüsü’nde çalışan 28 yaşındaki Darya Şhipilova’nın hayatını kaybetmesi bölgede alarma neden oldu. Genç laborantın, laboratuvarda Yersinia pestis bakterisi içeren bir deney tüpünü kırdığı ve ardından hastalandığı iddia edilirken, Rus sağlık otoritesi Rospotrebnadzor bu iddiayı doğrulamadı. Olayın ardından yaklaşık 200 kişi gözetim altına alınırken, İrkutsk’ta 5 hastanede karantina tedbirleri uygulandı.
VEBA ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜNDE ÇALIŞIYORDU
Darya Şhipilova, Sibirya'daki İrkutsk Vebayla Mücadele Araştırma Enstitüsü'nde tehlikeli patojenler üzerine çalışan bir laboranttı. Dış basına yansıyan bilgilere göre Şhipilova, 2 Ekim gecesi Şelehov Bölge Hastanesi'nin yoğun bakım servisinde hayatını kaybetti. Genç kadının ölümü kısa sürede veba şüphesini beraberinde getirdi.
DENEY TÜPÜNÜ KIRDIĞI ÖNE SÜRÜLDÜ
Olayla ilgili en dikkat çeken iddia ise Rusya'daki yerel basından geldi. Şhipilova'nın 25 Eylül'de laboratuvarda canlı biyolojik materyalle çalıştığı sırada veba etkeni Yersinia pestis içeren bir deney tüpünü kazayla kırdığı öne sürüldü. Bu iddia henüz resmi makamlar tarafından doğrulanmadı. Rospotrebnadzor ise enstitüde patojen mikroorganizmalarla bağlantılı herhangi bir kaza yaşanmadığını savunarak basına yansıyan bu anlatımla çelişen bir açıklama yaptı.
İKİ GÜN SONRA DURUMU KÖTÜLEŞTİ
Yerel basının aktardığı iddiaya göre laboratuvardaki olaydan yaklaşık iki gün sonra Şhipilova'nın sağlık durumu hızla kötüleşmeye başladı. Hastaneye kaldırılan genç kadının başlangıçta ağır Covid-19 geçirdiğinden şüphelenildiği ve bu nedenle Covid hastalarının bulunduğu özel bir bölüme yatırıldığı öne sürüldü.Durumunun hızla ağırlaşması üzerine son derece tehlikeli enfeksiyonlara yönelik testler yapıldığı, solunum cihazına bağlanan Şhipilova'nın ise kurtarılamadığı aktarıldı.RUS MAKAMLARINDAN FARKLI AÇIKLAMAVeba iddialarının yayılması üzerine Rospotrebnadzor açıklama yaptı.Kurum, hayatını kaybeden kadına "kaynağı bilinmeyen zatürre" teşhisi konulduğunu bildirdi. Şhipilova'nın vebadan öldüğü resmen doğrulanmazken, yapılan incelemelerde genç kadının vücudunda mesleki faaliyetleriyle ilişkili mikroorganizmaların bulunmadığı belirtildi. Rospotrebnadzor ayrıca İrkutsk bölgesindeki epidemiyolojik durumun "istikrarlı" olduğunu açıkladı.
200'E YAKIN KİŞİ GÖZETİM ALTINA ALINDI
Şhipilova'nın ölümünün ardından temaslı olabileceği değerlendirilen yaklaşık 200 kişi sağlık gözetimi altına alındı. Dış basında yer alan son bilgilere göre temaslılarda şu ana kadar hastalık belirtisi görülmedi ve yapılan testler negatif sonuçlandı. Bölgede kapsamlı salgın önleme tedbirlerinin uygulandığı bildirildi.
5 HASTANE KARANTİNAYA ALINDI
İrkutsk'ta alınan önlemlerin kapsamı hastanelere de genişletildi. Yerel kaynaklara dayandırılan haberlere göre İrkutsk'taki 1, 3 ve 10 numaralı şehir hastaneleri ile bir doğum hastanesi ve İvano-Matreninskaya Çocuk Hastanesi karantinaya alındı. Böylece karantina tedbiri uygulanan sağlık kuruluşlarının sayısı 5'e ulaştı.
FABRİKADA MASKE ZORUNLULUĞU
Şhipilova'nın yaşamını yitirdiği Şelehov kentindeki İrkutsk Alüminyum Fabrikası'nda da önleyici tedbir olarak maske uygulamasına geçildi. Bölgede yaşayan bazı kişiler sokaklarda koruyucu kıyafet, maske ve eldiven kullanan görevlilerin görüldüğünü, bazı anaokullarında da maske dağıtıldığını aktardı.
VEBA NEDİR?
İnsanlık tarihinin en ölümcül hastalığı olan veba, Yersinia pestis bakterisinin neden olduğu akut, şiddetli bulaşıcı bir hastalıktır. Veba hastalığı, genellikle Yersinia pestis bakterisini taşıyan pirelerin insanları ve hayvanları ısırması ile bulaşmaktadır. Ayrıca enfekte olan insandan insana ve enfekte olan hayvanla temas eden insana da bulaşan veba hastalığı çok kısa süre içerisinde ölüme yol açabilecek ciddi sonuçları olan bir bakteriyel enfeksiyondur. Veba hastalığının 3 çeşidi bulunmaktadır. Bunlardan birisi en yaygın şekilde görülen hıyarcıklı vebadır. Hıyarcıklı veba ya da diğer adıyla bubonik veba hastanın kasıklarında, koltuk altlarında veya boynunda bulunan lenf düğümlerinin şişmesine ve hassaslaşmasına neden olur. En nadir görülen ve en ölümcül veba türü olan pnömonik veba ise hastanın akciğerlerini etkiler ve insandan insana bulaşabilir. Septisemik veba hastalığında ise bakteriler doğrudan kan dolaşımına girerek çoğalmaktadır. Veba hastalığı günümüzde en yaygın olarak Afrika, Asya ve Amerika'nın bazı bölgelerinde hala görülebilmektedir.
