Son yıllarda ulaşım sıkıntısı ciddi oranda artan ve bu sıkışıklığı gidermek için çevre yolu, alternatifi yol ve caddelerin açılması konusunda adımların atılmaya çalışıldığı Van’da sorun büyümeye devam ediyor. Özellikle şehir merkezinin tam anlamıyla tıkandığı bir süreçte hareket alanı iyice kısıtlanırken bu durum otopark ve benzeri alanların olmaması nedeniyle de daha büyük bir probleme dönüşüyor. Son zamanlarda akıllı ulaşım sistemlerinin, tramvayların ve diğer mega projelerin de konuşulduğu kentte ulaşımı rahatlatacak anlamda ciddi yatırımlar yapılsa da kent merkezindeki sıkışıklık, yoğunluk ve tıkanıklık hala sürüyor. Kentin büyük bir değişim ve dönüşümden geçtiği süreçte süreci değerlendiren Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Şehir Plancıları Odası Van İl Temsilcisi Ferhat Kayalık, kentin içinde bulunduğu sıkışıklık ve hiçbir mevsim ve dönem fark etmeksizin yaşanan trafik çilesi gibi birçok konu ile ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Kayalık, kentte ulaşım anlamında somut projeler hayata geçirilse de bütüncül bir düzeyde ilerlemediğini ifade etti.
KAYALIK, DOĞRU PLANLAMAYA DİKKAT ÇEKTİ
Kentte son dönemlerde önemli bir gelişim ve dönüşüm süreci yaşandığına vurgu yapan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Şehir Plancıları Odası Van İl Temsilcisi Ferhat Kayalık, bu çalışmalardan yola çıkarak önemli konulara vurgu yaptı. Kentte artan araç sayısı, yolların durumu ve diğer planlamalar özellikle dikkat çeken Kayalık; “Van kentinin ulaşım sorununu yalnızca artan araç sayısı ya da trafik yoğunluğu üzerinden değerlendirmek eksik bir yaklaşım olur. Ulaşım, kentin mekânsal gelişimiyle doğrudan ilişkili bir planlama konusudur. Kent büyürken yeni yerleşim alanları, çalışma alanları, sosyal donatılar ve ulaşım altyapısının birbirini destekleyecek şekilde planlanması gerekir. Bu bütünlük sağlanamadığında, zaman içerisinde ulaşım sorunlarının kronikleşmesi kaçınılmaz hale gelmektedir.”
“VAN ÖNEMLİ BİR GELİŞİM SÜRECİ YAŞIYOR”
Van son yıllarda önemli bir gelişim süreci yaşamaktadır. Ancak bu gelişimin, uzun vadeli planlama ilkeleri doğrultusunda yönetilmesi büyük önem taşımaktadır. İmar planları yalnızca bugünün ihtiyaçlarına göre değil, gelecekteki nüfus artışı, ulaşım talebi ve kentsel gelişme eğilimleri dikkate alınarak hazırlanmalı; plan bütünlüğünü bozabilecek uygulamalardan mümkün olduğunca kaçınılmalıdır. Çünkü sağlıklı bir ulaşım sistemi, doğru planlanmış bir kent dokusunun doğal sonucudur.” diye konuştu.
KENTİN EN BÜYÜK İHTİYAÇLARININ BAŞINDA OTOPARKLAR GELİYOR!
Kent genelinde trafiğin de büyük bir soruna dönüşmesinde otopark eksikliğinin etkisine vurgu yapan Kayalık, Van’da sistemli bir otoparkın henüz oluşturulmadığını söyledi. Kayalık, konuyla ilgili olarak; “Otopark yatırımları kapsamında ise özellikle merkez ilçelerde (İpekyolu ve Edremit aksında) yeni otopark ihtiyacı belirgin hale gelmiş durumda. Zaman zaman yer altı veya katlı otopark projeleri gündeme gelse de mevcut talebi tamamen karşılayan sistemli bir otopark ağı henüz oluşturulmuş değil. Bu noktada atıl durumda olan bölgeler en azından kısa vadede otoparka dönüştürülebilir. Ayrıca şehir dışına konumlandırılan terminal ve bazı hizmet alanlarıyla ağır taşıt trafiğinin merkezden uzaklaştırılması da önemli bir strateji olarak uygulanmaktadır.” diyerek de yeni yapılan otogar ve sebze hali gibi projelere dikkat çekti.
VAN’IN HALA BÜTÜNCÜL BİR AKILLI ULAŞIM SİSTEMİ YOK
Kent genelini kapsayan bütüncül bir ‘Akıllı ulaşım sistemi’ henüz tam anlamıyla devreye alınmadığını söyleyen Kayalık, açıklamalarına şöyle devam etti; “Van’da ulaşım sistemi son yıllarda özellikle büyük ölçekli altyapı yatırımlarıyla birlikte dönüşüm sürecine girmiş durumda, ancak akıllı trafik yönetimi ve entegre ulaşım sistemleri açısından hâlâ gelişime açık bir yapıdan söz edebiliriz. Akıllı trafik yönetim sistemleri tarafında bazı kavşaklarda sinyalizasyon çalışmaları ve kısmi iyileştirmeler yapılmış olsa da kent genelini kapsayan bütüncül bir “akıllı ulaşım sistemi” henüz tam anlamıyla devreye alınmış değil. Bu nedenle trafik yönetimi büyük ölçüde klasik yöntemlerle yürütülmekte. Son zamanlarda akıllı trafik yönetimi tarafında özellikle toplu taşıma araçlarında GPS takip sistemleri, araç içi kamera ve yolcu bilgilendirme altyapıları gibi dijitalleşme adımları öne çıkmaktadır. Bunun yanında UKOME kararlarıyla bazı kritik noktalarda tek yön uygulamaları ve trafik akış düzenlemeleri yapılmış, bu sayede belirli bölgelerde akışın rahatlatılması hedeflenmiştir.” dedi.
KAYALIK: TOPLU ULAŞIMDA DA BÜTÜNCÜL PLANLAMA ŞART
“Toplu taşıma tarafında ise yeni hatlar, ring seferleri ve üniversite ile hastane gibi önemli çekim noktalarına yönelik güzergâh düzenlemeleriyle sistem sürekli güncelleniyor. Özellikle kentin hızlı büyümesi, toplu taşımanın bu büyümeye aynı hızda uyum sağlamasını zorlaştırıyor. Özetle Van’da ulaşım alanında somut projeler ve yatırımlar bulunmakla birlikte, akıllı trafik yönetimi, otopark planlaması ve toplu taşıma entegrasyonu açısından sistemin henüz bütüncül ve ileri düzey bir yapıya ulaşmadığını söylemek mümkün. Bu alanlarda yapılacak entegrasyonlar, kentin trafik sorununu azaltmada kritik rol oynayacaktır.”
VAN UZUN VADELİ VE ENTEGRE BİR ŞEHİRCİLİK VİZYONUYLA ŞEKİLLENECEK
Planlamanın bir bütün halinde olması gerektiğini söyleyen Kayalık, sözlerini şöyle noktaladı: “Bu nedenle Van'ın geleceğinde önceliğin; ulaşım, arazi kullanımı ve imar kararlarını birbirinden bağımsız değil, aynı planlama anlayışının parçaları olarak ele almak olduğuna inanıyorum. Böyle bir yaklaşım hem trafik sorunlarının azaltılmasına hem de daha yaşanabilir, sürdürülebilir ve dirençli bir kent oluşturulmasına önemli katkı sağlayacaktır. Kısacası Van’ın ulaşım geleceği, yalnızca bugünkü sorunları çözmekten ziyade, uzun vadeli ve entegre bir şehircilik vizyonuyla şekillenecektir.” dedi.
